Onderzoekers: bij de landbouwtransitie betalen boeren eerst, de samenleving krijgt de baten
Technische oplossingen zoals emissiearme stallen verminderen de uitstoot, maar leveren weinig op voor de brede welvaart op het platteland. Extensiveren en natuurinclusief boeren doen dat wel, maar de lasten vallen eerst bij de boer. Dat blijkt uit een analyse van twee gebieden in het vakblad Ruimte & Maatschappij.

Zwartboek: gaswinning Groningen, SodM-advies 2013 niet opgevolgd
Henk Kamp, minister van Economische Zaken, 2013 tot 2017. Kosten volgens bronnen: Ondergrens: raming schade en versterken 2026 tot en met 2031, 6,919 miljard (Voorjaarsnota 2026, grotendeels doorbelast aan NAM). Herstel: lopend.

Zwartboek: toeslagenaffaire, harde fraudeaanpak kinderopvangtoeslag
Frans Weekers en Eric Wiebes, staatssecretarissen van Financiรซn, 2013 tot 2019. Kosten volgens bronnen: Hersteloperatie: Rekenkamer raamde eind 2023 circa 8 miljard; beschikbaar budget 11,7 miljard (2025); uitgegeven tot en met 2025 circa 6,9 miljard. Herstel: lopend.

Zwartboek: vertrekregeling Belastingdienst binnen de Investeringsagenda
Eric Wiebes, staatssecretaris van Financiรซn, 2015 tot 2016. Kosten volgens bronnen: Alleen de budgetoverschrijding van 66 miljoen is vastgesteld. Herstel: niet.

Zwartboek: taakstellingen Belastingdienst
Opeenvolgende bewindspersonen van Financiรซn, 2008 tot 2015. Kosten volgens bronnen: Geen bron die de gemiste opbrengst toeschrijft aan de taakstelling: schatting ontbreekt. Herstel: niet.

Zwartboek: opheffing VROM en invoering verhuurderheffing
Formateur Mark Rutte (opheffing VROM), 2010 tot 2022. Kosten volgens bronnen: 16,7 miljard is afdracht, geen netto maatschappelijke kosten. Herstel: deels.

Zwartboek: versnipperd en onderbekostigd milieutoezicht
Meerdere kabinetten, 2008 tot 2029. Kosten volgens bronnen: 4 miljard per jaar uit motie Hagen (2021), die zelf stelt dat de omvang onvoldoende inzichtelijk is. Herstel: niet.

Zwartboek: ondoelmatige fiscale regelingen niet aangepakt
Opeenvolgende kabinetten, 2023 tot 2026. Kosten volgens bronnen: Gemiste besparing, geen schade. Herstel: niet.

Zwartboek: nieuwe kolencentrales Eemshaven en Maasvlakte, 2007
Provincies Groningen en Zuid-Holland vergunden in 2007 en 2008 drie nieuwe kolencentrales; kabinet Balkenende IV vond ze aanvaardbaar mits capture ready. Kosten volgens bronnen: compensatie circa 709,6 miljoen, met SDE+-bijstook tot 3,6 miljard. Herstel: deels.

Zwartboek: bezuinigingen 2007 tot 2014
Balkenende IV en Rutte I, 2007 tot 2014. Overzicht van bezuinigingen waaruit taakstellingen, de verhuurderheffing en druk op de gaswinning voortkwamen. Totale gevolgschade: schatting ontbreekt.